Brygada 1918

Kiedy w 2016 roku w Muzeum Książki Artystycznej znalezione zostały matryce kroju Brygada, jasne było, że temat wymaga zgłębienia. Po wstępnej analizie udało się ustalić, że projekt najprawdopodobniej pochodzi z Polski z okresu 20-lecia międzywojennego, a ponadto jego stworzenie mogło mieć coś wspólnego z odzyskaniem niepodległości w 1918 roku. Wraz z Przemkiem Hofferem rozpoczęliśmy wstępne opracowania projektu, jako pierwszy krok do planowanej digitalizacji, czyli cyfrowego odtworzenia w taki sposób, aby krój mógł być używany na komputerze.

Przeprowadzona w drugiej połowie 2017 roku ekspertyza nie wykazała jednoznacznego autora. Brak było materiałów archiwalnych, które najprawdopodobniej zaginęły lub zostały zniszczone w trakcie II wojny światowej. Brak  było również choćby przekazów ustnych dotyczących historii projektu. Oznakowanie matryc wskazuje, że krój pochodzi z odlewni krojów Idźkowskiego i S-ki oraz że faktycznie powstał przed II wojną światową. Krój pierwotnie opracowano w trzech odmianach: zwykłej, grubej i kursywie oraz w gamie wielkości od 6 do 36 punktów. Brygada to prosta antykwa dwuelementowa o geometrycznej budowie szeryfów. Jest znakomitym krojem do składu tekstu ciągłego, któremu nadaje przejrzysty, ciepły charakter o zabarwieniu retro. Współczesne opracowanie polegało na zniwelowaniu niedoskonałości i wyrównaniu proporcji oraz poszerzeniu zestawu znaków i dodaniu grubej kursywy oraz dwóch dodatkowych wariantów półgrubych.

Projekt został opracowany w składzie: Mateusz Machalski, Borys Kosmynka i Przemek Hoffer, przy współpracy Muzeum Książki Artystycznej w Łodzi, i udostępniony w maju tego roku pod nową nazwą BRYGADA 1918 przez program „Niepodległa” oraz Kancelarię Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Można go pobrać pod adresem: https://niepodlegla.gov.pl/wp-content/uploads/2018/05/BRYGADA_1918.zip

Mateusz Machalski –  studia na Wydziale Grafiki ASP w Warszawie (2009–2014) ukończył z wyróżnieniem rektorskim. Pięciokrotny stypendysta Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Laureat stypendium „Młoda Polska”. Członek rady programowej Międzynarodowego Biennale Plakatu. Członek zarządu Stowarzyszenia Twórców Grafiki Użytkowej. Dyrektor artystyczny magazynu „Newonce” i „Warsawholic”. Współzałożyciel grupy produkcyjno-kreatywnej BORUTTA.

Borys Kosmynka – doktorant ASP im. W. Strzemińskiego w Łodzi, projektant krojów pisma, projektant graficzny, aktywista. W projektach łączy klasyczne wpływy warsztatu zecerskiego z typograficznymi tendencjami mediów cyfrowych. Od 2016 roku współpracuje z Muzeum Książki Artystycznej w Łodzi, poprzez badania historyczne i cyfrowe odtwarzanie zbiorów. Współorganizator konferencji ATypI w Montrealu, Antwerpii i Tokio.

Przemek Hoffer – absolwent Akademii Sztuk Pięknych w Katowicach. Projektant i inicjator wielu wystaw i niezależnych przeglądów na polu projektowania graficznego i technik warsztatowych druku. Współzałożyciel kolektywu Distort Visual, skupiającego swoje działania na wykorzystaniu klasycznej typografii opierającej się na warsztacie zecerskim i sztuce drukarskiej. Od 2011 roku współpracuje z Muzeum Książki Artystycznej w Łodzi.